Monsters Inc

Monsters Inc

In het Antwerpse MAS pakken ze nog tot deze zomer uit met oude wereldkaarten en globes, de ene al wat realistischer dan de andere. Wel opletten voor loslopende monsters!

De kinderen vergapen zich aan allerlei wonderlijke wezens die je op een wereldkaart van nu niet zo snel zal aantreffen. ‘Die daar is een zeeridder’, wijst Mirtha. Het bovenlijf van de heer in kwestie heeft inderdaad een hoog riddergehalte, met schild en helm, zijn onderlijf daarentegen lijkt verdacht veel op een vis. We kijken naar het verbluffende Walvisboek van Adriaan Coenen, strandjutter en amateur-bioloog uit Zeeland, die zijn beeld gaf van hoe zeedieren er volgens hem uitzagen. Het boek uit 1431 werd volledig gedigitaliseerd, zodat de kinderen er naar hartenlust in kunnen bladeren zoals ze dat op een tablet doen. De walvissen lijken nog enigszins op walvissen zoals we ze kennen, maar echt intrigerend wordt het als Coenen zich in de tweede helft van zijn boek toelegt op het tekenen en beschrijven van fantasiewezens. Zeemeerminnen? Even echt als pakweg dolfijnen. En dat geldt ook voor de zeebisschop, de zeeaap en de zeedraak. Verderop kijken we naar een boek over de Homo Fanefius auritus, – een mensensoort met oren die tot aan zijn knieën reiken -, die ongegeneerd uit de duim werd gezogen door middeleeuwers die de hiaten in de toenmalige wetenschappelijke kennis oplosten met behulp van hun fantasie.

Mee met Jules Verne

De middeleeuwse kaarten zijn als zoekplaten: verspreid over de ‘echte’ wereld liggen verzonnen eilanden en rare zeewezens. Het boekje dat bij het familieparcours van de tentoonstelling hoort, spoort de kinderen aan om die monsters te spotten. Felix ontdekt de basilisk, een beroemd monster dat mensen de schrik van hun leven bezorgde: keek je het per ongeluk in de ogen, dan versteende je. Ook Jules Verne kon er wat van, al reisde ook hij wellicht meer in zijn eigen verbeelding dan in de realiteit. Op een prachtig geïllustreerde kaart van de Antwerpse kaartenmaker Ortelius is te zien hoe je naar het middelpunt van de aarde kan reizen, op z’n Jules Verne’s. Voor wie het wil proberen: begeef je alvast naar de krater van een Ijslandse vulkaan.

Ook in onze tijd worden er nog steeds landkaarten gemaakt. De Britse kunstenaar Stephen Walter tekende een pakkend Nova Utopia – geïnspireerd door de 16de eeuwse kaart van Utopia door Ortelius. Ook zijn London Subterranea, gebaseerd op het ondergrondse metronetwerk, is een straf staaltje tekenwerk waar Felix niet op uitgekeken raakt. Lucy en Mirtha hebben het meer voor de wereldkaart in fluweelzijde van Mona Hatoum, die met ongelofelijk gevoel voor detail bewerkt is met laser. Als we aan het einde van de tentoonstelling onszelf op de kaart mogen zetten, weten de kinderen meteen waar naartoe. Lucy wil naar Japan. Mirtha naar China en Felix ziet een bezoek aan Tristan da Cunha wel zitten. Dat is het meest afgelegen bewoonde eiland ter wereld. Hopelijk neemt hij ons dan wel mee.

Expo ‘De wereld gespiegeld – Wereldkaarten van de middeleeuwen tot nu’ nog tot 16 augustus in het MAS, Hanzestedenplaats 1,
2000 Antwerpen. Het familieparcours bij de tentoonstelling is gratis te verkrijgen aan de balie van het MAS en is op eigen houtje. Info: www.mas.be

LOW_GVB_MAS_De wereld gespiegeld__mg_0339 LOW_GVB_MAS_De wereld gespiegeld__mg_0364 LOW_GVB_MAS_De wereld gespiegeld__mg_0368 LOW_GVB_MAS_De wereld gespiegeld__mg_0380 LOW_GVB_MAS_De wereld gespiegeld__mg_0390 LOW_GVB_MAS_De wereld gespiegeld__mg_0396 LOW_GVB_MAS_De wereld gespiegeld__mg_0400 LOW_GVB_MAS_De wereld gespiegeld__mg_0405 LOW_GVB_MAS_De wereld gespiegeld__mg_0406 LOW_GVB_MAS_De wereld gespiegeld__mg_0407 LOW_GVB_MAS_De wereld gespiegeld__mg_0411 LOW_GVB_MAS_De wereld gespiegeld__mg_0415 LOW_GVB_MAS_De wereld gespiegeld__mg_0423 LOW_GVB_MAS_De wereld gespiegeld__mg_0424 LOW_GVB_MAS_De wereld gespiegeld__mg_0427 LOW_GVB_MAS_De wereld gespiegeld__mg_0431 LOW_GVB_MAS_De wereld gespiegeld__mg_0441 LOW_GVB_MAS_De wereld gespiegeld__mg_0449 LOW_GVB_MAS_De wereld gespiegeld__mg_0454 LOW_GVB_MAS_De wereld gespiegeld__mg_0455 LOW_GVB_MAS_De wereld gespiegeld__mg_0465