Verbeelding aan de macht

Verbeelding aan de macht

Het hoofd van Carll Cneut (45) is ongeveer even groot als dat van u en ons. Maar er valt wel héél wat te beleven, merkten we in de Gentse Sint-Pietersabdij.

De illustrator gooide hoge ogen met boeken als Het geheim van de keel van de nachtegaal, Het ongelooflijke liefdesverhaal van heer Morf en recent nog De gouden kooi. Zijn prenten zijn rijk geschakeerd, bevatten een wereld aan details en doen vaak denken aan oude kunst. Wie zoiets kan maken, moet wel een kleurrijke bovenkamer hebben, dachten we. En dat bleek te kloppen.

Het hoofd van de kunstenaar werd voor het gemak opgedeeld in verschillende kamers, waarin telkens een verhaal, herinnering of inspiratiebron werd geënsceneerd. Dat werkt wonderwel: je krijgt echt het gevoel in iemands binnenwereld rond te wandelen. De verbeelding is er aan de macht, zoals dat ook in een zorgeloos kinderhoofd het geval is.

Het eerste wat we zien als we de tentoonstelling binnen komen, is een film van een jongen die geconcentreerd met modder staat te gooien. In onze audioguide – naar keuze in het Nederlands of het West-Vlaams – horen we de ritmische stem van Wouter Deprez. Die schreef de begeleidende teksten op basis van gesprekken met Carll Cneut. Hij vertelt vanuit het standpunt van de illustrator, met een aanstekelijke energie, af en toe poëtisch, heel beeldend.

Hij smeerde zich helemaal in met modder en hoopte dan dat zijn mama hem bij het brood in de oven zou steken om hem te bakken’, zegt Lucy, luisterend naar de audioguide, met een gezicht van: ‘amai’. En ook wel: ‘waw’. Dat de kunstenaar opgroeide in een uithoek van West-Vlaanderen, tussen de koeien en de velden, heeft hem duidelijk getekend. De modder is essentieel. Misschien zijn vroegste ervaring met kneden en boetseren? ‘Betonmensen snappen zoiets niet’, aldus Cneut.

In de volgende kamer gaat het er nogal bloederig aan toe: we zien hoe zijn arm vastraakte in een machine die bieten sneed. En soms dus ook armen. Zodra de gewonde rechterarm bevrijd was, beloofde zijn eigenaar hem dat hij nooit echt werk zou moeten doen, maar altijd zou mogen tekenen. Het lijkt erop dat hij deze belofte gehouden heeft. Via een aan Maria gewijde kapel komen we terecht in de kamer van tante Soubry. Die bracht altijd spaghetti mee naar het gezin Cneut. Met de spaarpunten op de verpakking kocht de kleine Carll kunstboeken. Het boek over Jeroen Bosch maakte diepe indruk. ‘Als ik kunst zie, krijg ik nog altijd een spaghettismaak in mijn mond’, bekent hij tersluiks.

De volière begon dan weer met een musje, gevangen op het land, en vervolgens een merel, gevangen door de kat. Al zijn zakgeld ging naar vogels. ‘Ik investeerde in vleugels.’ Zijn moeder werd er gek van. In het geënsceneerde klaslokaal kijken Fabiola en Boudewijn liefdevol op kleine Carll neer, vanuit hun plekje boven het schoolbord. ‘Als ik teken voel ik hun blikken nog steeds, die zeggen: komaan Carlltje, doe uw best. En dat doe ik dan.’

Na een verhaal over een geheimzinnige kartonnen doos die mee moest op de schoolbus, tot grote schaamte van de drager, eindigen we met frietjes. Geen echte, maar een warme herinnering eraan. Hoe ze stiekem in een frietkot in Ingelmunster werden gehaald, en hoe heerlijk Carll het vond om ze in stilte op zijn autostoel op te eten. ‘De voldaanheid van die vettige warmte in uw maag.’ Felix en Mirtha knikken: op dit vlak begrijpen ze de kunstenaar volledig. Lucy houdt niet zo van frietjes. Maar wel heel veel van modder. En zo is de cirkel rond.

Tentoonstelling In my head, nog tot 10 mei 2015 in Sint-Pietersabdij, Sint-Pietersplein 9,
9000 Gent. Info: www.sintpietersabdijgent.be.

LOW_GVB_Carll Cneut_fy0p7629 LOW_GVB_Carll Cneut_fy0p7649 LOW_GVB_Carll Cneut_fy0p7659 LOW_GVB_Carll Cneut_fy0p7661 LOW_GVB_Carll Cneut_fy0p7637 LOW_GVB_Carll Cneut_fy0p7634 LOW_GVB_Carll Cneut_fy0p7654 LOW_GVB_Carll Cneut_fy0p7679 LOW_GVB_Carll Cneut_fy0p7670 LOW_GVB_Carll Cneut_fy0p7683 LOW_GVB_Carll Cneut_fy0p7686 LOW_GVB_Carll Cneut_fy0p7691