Shoes Or No Shoes

Wie het schoentje past

Schoenen: daarvan hebben ze er bij Shoes Or No Shoes in Kruishoutem een paar of drieduizend. Genoeg om een boeiend verhaal te vertellen, over verschillende culturen, hedendaagse kunst en het bewandelen van minder platgetreden paden.

Het museum zit in een strak, met lood bekleed gebouw waarvan de oorspronkelijke structuur teruggaat tot begin jaren zeventig. Wat toen dienst deed als kunstgalerij, is nu de woonplaats van een hele kudde trouwe stappers, ruwweg opgedeeld in drie grote collecties. De eerste is meteen een schot in de roos: het museum vroeg aan 1400 kunstenaars om hun atelierschoenen af te staan. Het schoeisel dat je hier te zien krijgt, tart alle verbeelding. ‘Kijk’, zegt Lucy, ‘snoepschoenen!’ Het paar is van Lisa Jeanin en is gemaakt van karamel en drop. We proberen ons voor te stellen hoe de kunstenares op deze schoenen in haar atelier rondhangt. Ook Justine, het nichtje van Lucy dat voor de gelegenheid mee op onderzoek gaat, lust zo’n schoen wel. Via hun audioguide krijgen de kinderen tekst en uitleg. Lucy luistert ernaar en knikt: ‘deze mevrouw heeft altijd al schoenen willen maken die je kan opeten.’ Tja, sommige mensen hebben nu eenmaal ambitie.

De witte dansschoenen van choreograaf Merce Cunningham zien er nog heel verzorgd uit, in tegenstelling tot de met dikke verfklodders bespatte exemplaren van Arman, bekend van zijn assemblages. Via de hoge hakken van Yoko Ono en de fietswielschoenen van Aldo Mondino, komen we bij de met blauwe bic ingekleurde ballerina’s van Jan Fabre. En natuurlijk de favorieten van de meisjes: de papieren schoenen van Barbara Bloom, die in China worden gebruikt om de doden te herdenken, en het paar van Liliana Moro, compleet met strand en palmbomen erin en een prins die vooraan op de uitkijk staat.

Loden pas

Elke schoen vertelt het verhaal van zijn eigenaar: je leest er de humor, de verbeeldingskracht of de zwaarmoedigheid van af.  Die zwaarmoedigheid is soms letterlijk te nemen, zoals bij Djamel Kokene. Zijn paar schoenen gaat gebukt onder een zware steen. De loden pas waarmee de eigenaar van deze schoenen door het leven gaat, contrasteert scherp met de frivole palmboomschoenen.

Het meest van al houden Lucy en Justine van ‘die chocolade schoen’. Boven een pump in chocolade hangt een scherm, waarop te zien is hoe een hongerige man de hooggehakte schoen van de voet van een vrouw eet. Inderdaad, we snappen waarom dat aantrekkelijker is dan een schoen met 80.000 nietjes erin, die er nochtans ook best knap uitziet.

De etnografische collectie beneden in het museum, is de grootste ter wereld. Wandelen langs deze kasten vol schoenen, laarzen en pantoffels is als een reis rond de wereld én in de tijd. Van de prachtige laarzen met borduur- en haakwerk, gemaakt van zeehondenvel in het Canada van begin 20ste eeuw, zouden we er meteen een paar of drie willen. Ondanks hun leeftijd zien ze er tijdloos uit, en in prima staat. Dat er in de VS ook laarzen van witte ijsberen werden gemaakt, vinden de kinderen maar bedenkelijk. De rituele danslaarzen van de Indianen, die hoopten de kracht van de bruine beer te krijgen door laarzen van zijn vel te dragen, vinden ze dan weer wel cool.

Een van de oudste exemplaren zijn schoenen gemaakt van de stekels van het stekelvarken: ze dateren uit de 10de eeuw voor Christus. Uit Peru zijn er ook kinderschoenen, die er intensief gedragen uitzien. Achter elk paar zit een fascinerend verhaal: van de 100 jaar oude, zware duikerschoenen (12,5 kg per stuk) die dienden om tot op de bodem van de zee te kunnen zinken, tot de slippers van een medicijnman uit Nigeria en de onmogelijk smalle schoentjes uit China waarin vrouwenvoeten werden geperst.

De derde en laatste collectie toont werk van hedendaagse schoenontwerpers, zoals Vivienne Westwood, Manolo Blahnik en Christian Louboutin. De meisjes vallen voor de hoge hakken met prinsesachtige allures van Tokio Kumagai. Ons lijken de bananenschoenen van Kobi Levi wel wat. Erg comfortabel zien ze er niet uit. Maar ze herinneren ons eraan dat het leven niet te serieus moet genomen worden.

Shoes Or No Shoes, Vandevoordeweg 2,
9770 Kruishoutem. Info: 09/277.90.80, www.shoesornoshoes.com.LOW_F_GVB_ShoesOrNoShoes_fy0p0742 LOW_GVB_ShoesOrNoShoes_fy0p0733 LOW_F_GVB_ShoesOrNoShoes_fy0p0764 LOW_GVB_ShoesOrNoShoes_fy0p0817 LOW_F_GVB_ShoesOrNoShoes_fy0p0784 LOW_GVB_ShoesOrNoShoes_fy0p0775 LOW_GVB_ShoesOrNoShoes_fy0p0836 LOW_GVB_ShoesOrNoShoes_fy0p0834 LOW_GVB_ShoesOrNoShoes_fy0p0839 LOW_GVB_ShoesOrNoShoes_fy0p0848 LOW_F_GVB_ShoesOrNoShoes_fy0p0855 LOW_GVB_ShoesOrNoShoes_fy0p0874 LOW_GVB_ShoesOrNoShoes_fy0p0889 LOW_F_GVB_ShoesOrNoShoes_fy0p0880 LOW_GVB_ShoesOrNoShoes_fy0p0738